4. De lauwe oorlog

Sinds de Russische inval in Oekraïne neemt het besef toe: we hebben ook in Nederland te maken met hybride oorlogsvoering. Waar schuilen de gevaren en hoe kunnen we daarop anticiperen? We zijn afhankelijk van andere landen voor ons dagelijkse leven. Maar wat te doen als die landen verkeerde intenties hebben? 

Hybride oorlogsvoering 

De laatste aflevering van Polder in de Fik gaat Dr. Yarin Eski dieper in op de ‘lauwe oorlog’ die momenteel gaande is. Ook in Nederland merken we er veel van. Hybride oorlogsvoering, zoals door spionageactiviteiten om geheime kennis en informatie in te winnen die een ander land strategisch voordeel kan opleveren, ligt constant op de loer. Die lauwe oorlog is in zekere zin een oorlog om schaarste van energie en primaire levensbehoeften. Vladimir Poetin heeft als energieleverancier ook klimaatverandering tot een wapen weten te maken en onder andere Nordstream 2 en andere gasleveringen gebruikt om macht uit te oefenen over Europa en Nederland. Dit heeft geleid tot nieuwe angsten en politieke verhoudingen in Nederland rondom energietransitie en de stikstofcrisis. 

Spionage 

Maar er zijn meer grootmachten die zichzelf willen verrijken en de machtigste ter wereld willen worden. Zo voert China een lokale proxy-oorlog met het westen via Taiwan en gebruikt het land cyber-hacking en spionage om kennis te vergaren. Het grote verhaal wat hier op de achtergrond speelt en van invloed is op alles, is klimaatverandering.  

Utopische idealen 

Hoewel we dus op meerdere manieren worden geconfronteerd met dystopische realiteiten, zoals hybride oorlog en vooral klimaatverandering, blijven we vanuit utopische idealen en hoop omgaan met deze realiteit. De wereld is aan het veranderen en we moeten ons aanpassen, ook in Nederland. We zijn ons steeds bewuster van de risico's die deze veranderingen met zich meebrengen en moeten ons daarop voorbereiden. We zijn in Nederland voor onze handel afhankelijk van grotere wereldmachten, waarmee we moeten samenwerken. 

Complex geheel 

Al met al is de lauwe oorlog een complex geheel met als inzet energieschaarste, veranderende geopolitieke verhoudingen en het niet respecteren van primaire levensbehoeften. We moeten samenwerken om klimaatverandering tegen te gaan en onze planeet te beschermen.

Over de makers
Hans Boutellier (1953) is een vooraanstaande Nederlandse wetenschapper op het gebied van veiligheid, criminaliteit en sociale orde. Hij heeft een indrukwekkende carrière opgebouwd als hoogleraar, directeur en adviseur, en heeft veel gepubliceerd over belangrijke maatschappelijke onderwerpen. Hij werd benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau vanwege zijn bijdrage aan maatschappij, beleid en wetenschap.

Boutellier is momenteel bijzonder hoogleraar Polarisatie & Veerkracht bij de Faculteit Sociale Wetenschappen van de Vrije Universiteit. Hij was gedurende zestien jaar directeur van het Verwey-Jonker Instituut. Nu werkt hij vanuit de onderneming www.studie-en-strategie.nl.

Hij heeft sinds 2004 verschillende leerstoelen bekleed op het gebied van veiligheid en samenleving. Hij was lid van de Raad van Advies van de Politieacademie en was tot 2019 voorzitter van de Commissie Justitiële Interventies. Daarnaast is of was hij voorzitter of lid van de redactieraden van verschillende tijdschriften, waaronder het Tijdschrift voor Veiligheid, het Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken (TSS) en Secondant.

Boutellier schreef honderden wetenschappelijke en populaire publicaties over onderwerpen zoals (jeugd)criminaliteit, openbaar bestuur, veiligheid en de netwerksamenleving. Hij heeft vijf boeken geschreven, waarvan Het Seculiere Experiment (Boom, 2015) en Het Nieuwe Westen (2021) de recentste zijn. Bij Bristol University Press publiceerde hij een overzicht van zijn werk in A Criminology of Moral Order (2019).

Yarin Eski (1985) is universitair docent bestuurskunde en co-director van het Resilience, Security & Civil Unrest (ReSCU) Research and Innovation lab van de Vrije Universiteit (VU) Amsterdam. Voordat hij naar de VU kwam, was hij senior lecturer aan de Liverpool John Moores University. Hij behaalde zijn PhD in 2015 aan de University of Glasgow en is een Fellow of the Higher Education Academy in het Verenigd Koninkrijk.

Hij doet theoretisch en empirisch onderzoek naar (maritieme) veiligheid, etnografie, identiteit, sociaal-culturele aspecten van veiligheidswerk, hybride dreigingen, algoritmische veiligheid en slimme surveillance, biografie, wapenhandel, georganiseerde drugsmisdaad, corruptie, genocide, massa uitsterving, en ruimtecriminaliteit.

Yarin is de auteur van de boeken Policing, Port Security and Crime Control (2016), Genocide and Victimology (2021), A Criminological Biography of an Arms Trader (2022) en Maritime Crime and Policing (2023). Momenteel rondt hij zijn boek A Criminology of the Human Species af (te verwachten 2023). Daarnaast schrijft hij met enige regelmaat columns en opiniestukken over veiligheid in de maatschappij en de werkdruk op de universiteit.

Voorheen was hij lid en bestuursvoorzitter van de Amsterdam Young Academy. Momenteel is hij fellow bij het Nederlands Studiecentrum Criminaliteit en Rechtshandhaving (NSCR) en lid van het Royal United Services Institute (RUSI).

Mirthe van der Drift (1993) is wetenschapsjournalist, presentator en programmamaker. Na het behalen van haar bachelor Sociologie aan de Universiteit van Utrecht en een master Journalistiek aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, begon Mirthe haar carrière in de journalistiek.

Als programmamaker bij NPO Radio 1 heeft Mirthe verschillende programma's gepresenteerd, waaronder het wetenschapsprogramma 'Focus' en 'De Nacht van'. Daarnaast is ze betrokken geweest bij het opleiden van radiotalent via de KRO-NCRV Radioschool. Mirthe staat bekend om haar levendige en persoonlijke stijl van presenteren en haar vermogen om complexe onderwerpen toegankelijk te maken voor een breed publiek.

Nu werkt Mirthe als verslaggever voor het programma ‘5 Dagen’ waarin ze elke dag een reportage maakt voor NPO Radio 1. Letterlijk en figuurlijk dicht bij de mensen en hun verhalen. Voor Mirthe is dit de essentie van goede radio: persoonlijk contact maken met mensen en hun verhalen op een boeiende manier overbrengen aan het publiek.

Naast haar werk maakt Mirthe 'Doe Maar Normaal de podcast', over Nederlandstalige protestmuziek. In Doe Maar Normaal ontdek je de verhalen achter de grootste, fascinerendste en meest obscure Nederlandstalige protestnummers.

(De bio van Mirthe van der Drift is gemaakt met ChatGPT)

De serie Polder in de fik is mede mogelijk gemaakt door Vrije Universiteit Amsterdam Governance for Society.

See omnystudio.com/listener for privacy information.